Vrz osnova na ~len 75 stavovi 1 i 2 od Ustavot na Republika Makedonija, pretsedatelot na Republika Makedonija i pretsedatelot na Sobranieto na Republika Makedonija izdavaat

UKAZ

ZA PROGLASUVAWE NA ZAKONOT ZA LOKALNITE IZBORI

Se proglasuva Zakonot za lokalnite izbori, {to Sobranieto na Republika Makedonija go donese na sednicata odr`ana na 5 i 6 septemvri 1996 godina.

Br-08-3164/1 Pretsedatel

5 i 6 septemvri 1996 godina na Republika Makedonija, Skopje Kiro Gligorov, s.r.

Pretsedatel na Sobranieto na Republika Makedonija, Tito Petkovski, s.r.

ZAKON ZA LOKALNITE IZBORI

I. OSNOVNI ODREDBI

^len 1

So ovoj zakon se ureduvaat postapkata i uslovite za izbor na ~lenovi na sovetite na edinicite na lokalnata samouprava (vo natamo{niot tekst: op{tinite), Sovetot na gradot Skopje i za izbor na gradona~alnik na op{tinite i gradona~alnik na gradot Skopje.

^len 2

Gra|anite na op{ti, neposredni i slobodni izbori, so tajno glasawe, izbiraat ~lenovi na sovetite na op{tinite i Sovetot na gradot Skopje (vo natamo{niot tekst: sovetite), kako i gradona~alnik na op{tinite i gradona~alnik na gradot Skopje (vo natamo{niot tekst: gradona~alnik).

^lenovite na sovetite se izbiraat po proporcionalen princip, spored koj se glasa za lista na kandidati vo op{tinite, odnosno gradot Skopje, a izbira~ot glasa samo za edna lista na kandidati.

Gradona~alnik se izbira spored mnozinski princip, so lista na kandidat za gradona~alnik.

Pravo da izbira i da bide izbran za ~len na sovet ima sekoj dr`avjanin na Republika Makedonija koj ima 18 godini `ivot, ima delovna sposobnost i e so postojano `iveali{te vo op{tinata, odnosno gradot Skopje kade {to se vr{at izbori.

Pravo da izbira i da bide izbran za gradona~alnik ima sekoj dr`avjanin na Republika Makedonija koj ima 18 godini `ivot, ima delovna sposobnost i e so postojano `iveali{te vo op{tinata, odnosno gradot Skopje kade {to se vr{at izbori.

^len 4

Se garantira slobodata i tajnosta na glasaweto.

Nikoj ne smee da go povika gra|aninot na odgovornost poradi glasaweto nitu pak od nego da bara da ka`e za kogo glasal ili zo{to ne glasal.

^len 5

Funkcijata ~len na sovetot i gradona~alnik e nespojliva so funkcijata pretsedatel na Republika Makedonija, pratenik, pretsedatel na Vladata na Republika Makedonija, minister, sudija na Ustavniot sud na Republika Makedonija, sudija, javen obvinitel i druga nositeli na funkcii koi gi izbira ili imenuva Sobranieto na Republika Makedonija i Vladata na Republika Makedonija, vrabotenite na stru~ni i upravni raboti vo organite na dr`avnata yprava i vo upravnite organi na op{tinata, odnosno Gradot Skopje. Nespojliva e funkcijata gradona~alnik i funkcijata ~len na sovetot. Pripadnicite na vooru`enite sili na Republika Makedonija, pripadnicite na uniformiraniot del na policijata na Republika Makedonija, ovlastenite slu`beni lica vo Ministerstvoto za vnatre{ni raboti i vo Agencijata za razuznavawe ne mo`at da bidat predlo`eni i izbrani za ~len na sovet i za gradona~alnik.

So denot na verifikacijata na mandatot na ~len na sovet i gradona~alnik na nositelite na funkcijata od stavovite 1 i 2 na ovoj ~len, funkcijata im prestanuva.

^len 6

Na dejstvijata, aktite, podnesocite i drugite spisi vo vrska so sproveduvaaeto na izborite za ~lenovi na sovetite i za gradona~alnik ne se pla}a taksa i site dejstvija vo izbornata postapka se osloboduvaat od pla}awe na site vidovi danok.

II. RASPI[UVAWE I ODR@UVAWE NA IZBORITE

^len 7

Redovnite izbori za ~lenovi na sovetite i za gradona~alnik se odr`uvaat sekoja ~etvrta godina istovremeno vo site op{tini, najrano 90 deia, a najdocna 60 dena pred istekot na ~etirigodi{niot mandat.

Redovnite izbori za ~lenovi na sovetite i za gradona~alnik gi raspi{uva pretsedatelot na Sobranieto na Republika Makedonija.

Podra~jeto na op{tinata, odnosno gradot Skopje za izbor na ~lenovi vo sovetite i za izbor na gradona~alnik pretstavuva edinstvena izborna edinica.

Aktot za raspi{uvawe na izborite se objavuva vo "Slu`ben vesnik na Republika Makedonija".

So aktot za raspi{uvawe na izborite se opredeluva denot od koga po~nuvaat da te~at rokovite za izvr{uvawe na izbornite dejstva i denot na odr`uvaweto na izborite.

Od denot na raspi{uvawe na izborite do denot na izborite ne mo`e da pomine pove}e od 90 dena, nitu pomalku od 60 dena.

III. ORGANI ZA SPROVEDUVAWE NA IZBORITE

^len 8

Organi za sproveduvawe na izborite se: o{ptinskite izborni komisii, izbornata komisija na grad Skopje (vo natamo{niot tekst: izborni komisii) i izbira~ki odbori.

Izbornite komisii gi imenuva Republi~kata (dr`avna) izborna komisija za vreme od ~etiri godini i se sostaveni od pretsedatel i ~etiri ~lenovi koi imaat svoi zamenici pri {to dvajca ~lenovi se od opozicionite partii koi na poslednite izbori za pratenici oddr`ani vo 1994 godina osvoilo, najmalku 5% glasovi od izbira~ite koi glasale, a dvajca od partiite na pozicijata. Izbornata komisija ima i sekretar koj ne e ~len na izbornata komisija. Imenuvaweto na izbornite komisii, Republi~kata (dr`avna) izborna komisija go vr{i vo rok od 15 dena od denot na raspi{uvaiweto na izborite.

^len 9

Lica za ~lenovi na izbornite komisii i nivni zamenici, do Republi~kata (dr`avna) izborna komisija predlagaat politi~kite partii, vo rok od deset dena od denot na raspi{uvaweto na izborite. Dokolku politi~kite partii ne dadat predlog vo rokot utvrden od stav 1

na ovoj ~len, ~lenovite na izbornata komisija i nivnite zamenici ga predlaga pretsedatelot na izbornata komisija.

Pretsedatelot na izbornata komisija se imenuva od redot na sudiite na osnovniot sud, koj go pokriva podra~jeto za koe e osnovan, a sekretarot na izbornata komisija treba da bide diplomnran pravnik.

Vo o{ptini vo koi nema izbira~i diplomirani pravnici sekretarot ne mora da bide diplomiran pravnik.

^len 10

Izbira~kite odbori gi imenuva izbornata komisija najdocna 15 dena pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite i se sostaveni od pretsedatel i dvajca ~lenovi koi imaat zamenici. Kandidati za ~lenovi na izbira~knte odbori predlagaat politi~kite partii, vo rok od deset dena pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite, a pri izborot od sekoja politi~ka partija se izbira eden ~len od partiite vo opozicija i eden ~len od partiite na pozicijata.

Dokolku politi~kite partii ne dadat predlog vo rokot utvrden vo stav 1 na ovoj ~len, ~lenovite na izbira~kite odbori i nivnite zamenici gi predlaga pretsedatelot na izbornata komisija.

^lenovi na izbornite komisii i na izbira~kite odbori, kako i nivnite zamenici mo`at da bidat samo lica koi imaat izbira~ko pravo, so postojano `iveali{te na podra~jeto na taa op{tina, odnosno gradot Skopje i ne mo`at da bidat kandndati za ~lenovi na sovet i za gradona~alnik.

Izbira~kite odbori na izbornite komisii na op{tinite od podra~jeto na gradot Skopje se izbira~ki odbori na izbornata komisija na gradot Skopje.

^lenovite na izbornite komisii i na izbira~kite odbori svojata funkcija ja izvr{uvaat sovesno i odgovorno vo soglasnost so nadle`nostite utvrdeni so ovoj zakon, a za rabotata izvr{ena vo izbornata komisija, odnosno izbira~kiot odbor imaat pravo na soodveten nadomestok.

^len 11

Vo izbornite komisii i vo izbira~kite odbori sekoj predlaga~ na lista na kandidati za ~len na sovet i za gradona~alnik mo`e da opredeli po eden svoj pretstavnik i negov zamenik koi imaat pravo da prisustvuvaat vo rabotata na izbornite komisii i izbira~kite odbori i toa od zapo~nuvahweto na izborite se do utvrduvaweto i objavuvaweto na rezultatite od izborite.

Pretstavnicite od stav 1 na ovoj ~len u~estvuvaat vo rabotata na izbornite komisii i izbira~kite odbori samo vo slu~aite utvrdeni so ovoj zakon.

Predlaga~ite na listite na kandidati za ~len na sovet i za gradona~alnik im izdavaat ovlastuvawe na licata od stavovite 1 i 2 na onoj ~len i za toa ja izvestuvaat izbornata komisija i izbira~kiot odbor.

^len 12

Izbornata komisija:

1. Utvrduva dali predlo`enite listi na kandidati za izbor na ~lenovi na sovet se predlo`eni vo soglasnost so ovoj zakon;

2. So re{enie gi potvrduva listite na predlo`enite kandidati;

3. Imenuva izbira~ki odbori;

4. Vr{i tehni~ki podgotovki na izborite;

5. Gi utvrduva i objavuva rezultatite od izborite vo op{tinata, odnosno gradot Skopje;

6. Odlu~uva po prigovori zaradi nepravilnosti vo rabotata na izbira~kite odbori;

7. Popolnuva i dostavuva statisti~ki podatoci i

8. Vr{i i druga rabota utvrdeni so ovoj zakon.

Na rabotata na izbornata komisija mo`at da prisustvuvaat pretstavnicite na predlaga~ite na listite.

Izbornata komisija so u~estvo vo nejzinata rabota na pretstavnicite na listite:

1. Opredeluva izbira~ki mesta i dava opis na granicite oddelno za sekoe izbira~ko mesto;

2. So zapisnik go prima izvodot od op{tiot izbira~ki spisok za opredelenoto izbira~ko mesto;

3. Dava upatstva i nasoki za rabota na izbira~kite odbori i vr{i nadzor nad zakonitosta na nivnata rabota;

4. Se gri`i za zakonito sproveduvawe na izborite i

5. Vr{i i druga rabota utvrdeni so ovoj zakon.

Izbornata komisija e dol`na da gi izvesti pretstavnicite na listite za sednicata na koja }e se opredelat izbira~kite mesta i nivnite granici, najdocna tri dena pred nejzinoto odr`uvawe.

Izbornata komisija po ispolnuvaweto na uslovot od stav 4 na ovoj ~len mo`e da pristali kon opredeluvawe na izbira~kite mesta i na nivnite granici, iako pretstavnicite na listite na kandidati ne se prisutni na sednicata na komisijata.

Izbornata komisija rabota vo prisustvo na mnozinstvoto nejzini ~lenovi.

Rabotata na izbornata komisija e javna.

^len 13

Pretsedatelot na izbornata komisija, najdocna vo rok od tri dena po zavr{uvaweto na postapkata za predlagawe na kandidati za pretstavnici vo izbornite komisii svikuva sednica na komisijata. Na sednicata se pokanuvaat i licata od ~len II na ovoj zakon, a po utvrduvaweto na identitetot na ovie lica (so polno ime i prezime), pretsedatelot na izbornata komisija na ovie lica im izdava re{enija za pretstavnici vo izbornata komisija.

^len 14

Organite na dr`avnata uprava se dol`ni na izbornite organi da im obezbedat tehni~ki i druga uslovi za rabota i na nivno barawe da im gi dostavuvaat potrebnite podatoci.

Za vr{ewe na rabotite od stav 1 na ovoj ~len na organite na dr`avnata uprava, kako i na Republi~kata (dr`avna) izborna komisija im se dodeluvaat sredstvi od Buxetot na Republikata.

IV. PREDLAGAWE NA KANDIDATI ZA ^LENOVI NA SOVET I GRADONA^ALNIK

^len 15

Predlagaweto na kandidati za ~lenovi na sovet i za gradona~alnik se vr{n so lista na kandidati, odnosno na kandidat za gradona~alnik.

Listite na kandidati, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik gi predlagaat registriranite politi~ki partii i grupa izbira~i.

Grupa od 200 izbira~i mo`at da predlo`at lista na kandidati za ~len na sovet i lista na kandidati za gradona~alnik.

Listite na kandidati, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik podnositelite gi dostavuvaat do izbornata komisùa najdocna 30 dena pred denot na odr`uvaweto na izborite.

^len 16

Izborot na ~lenovi na sovetot na Gradot Skopje i za negov gradona~alnik, go vr{at izbira~ite od podra~jeto na Gradot Skopje, utvrdeno so Zakonot za gradot Skopje.

^len 17

Edna politi~ka partija ili pove}e politi~ki partii zaedno, kako i grupa izbira~i od ~len 15 stav 3 na ovoj zakon mo`at da predlo`at samo edna lista na kandidati za ~lenovi na sovet i edna lista na kandidat za gradona~alnik.

Listata na kandidati ima onolku kandidati kolku {to se izbiraat ~lenovi na sovetot na op{tinata.

Eden izbira~ mo`e da bide potpisnik samo na edna lista na kandidati, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik.

^len 18

Kandidatot koj {to e predlo`en na listata treba da ima postojano `iveali{te vo op{tanata, odnosno gradot Skopje vo koja se vr{at izbori i mo`e da bide predlo`en samo na edna lista.

Za sekoja kandidatura potrebna e pismena soglasnost na kandidatot, koja e neotpovikliva.

^len 19

Listata na kandidati, odnosno listata na kandidat za gradona~alnik ja potpi{uva ovlasten pretstavnik na podnositelot na listata, so ovlastuvawe dadeno od politi~kata partija, odnosno grupata izbira~i.

^len 20

Listata na kandidati, odnosno listata na kandidat za gradona~alnik sodr`i: ozna~uvawe na sovetot na op{tanata, odnosno gradot Skopje za koi se vr{i izborot; naziv na listata na kandidati i simbolot na partijata, ime i prezime na sekoj kandidat so ozna~uvawe na negovoto postojano `iveali{te, profesija, rabotno mesto i mati~en broj. Kon listata na propi{anite obrasci, pokraj pismenite soglasnosti na kandidatite, politi~kite partii treba da prilo`at potvrda za registracija od nadle`niot sud, a grupata izbira~i da go prilo`at so zakon utvrdeniot najmal broj potpisi na izbira~i.

Pri podnesuvaaeto na listata na kandidata, odnosno listata na kandidat za gradona~alnik podnositelot na listata treba da podnese i potvrda za otvorena `iro smetka za izborna kampawa.

Nazivot na listata se opredeluva spored nazivot na politi~kata partija, odnosno koj ja podnesuva listata. Ako predlaga~ na listata na kandidati se grupa izbira~i nazivot na listata se opredeluva so oznakata "grupa izbira~i".

^len 21

Grupata izbira~i od ~len 15 na ovoj zakon potpisite gi sobiraat pred nadle`en dr`aven organ, na obrazec {to go propi{uva Republi~kata (dr`avna) izborna komisija.

^len 22

Izbornata komisija vedna{ po priemot na listite na kandidati, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik utvrduva dali istite se podneseni vo rokot utvrden vo ~len 15 na onoj zakon i dali se sostaveni vo soglasnost so odredbite na ovoj zakon.

Ako izbornata komisija utvrdi deka listite od stav 1 na ovoj ~len se podneseni vo opredeleniot rok i se sostaveni vo soglasnost so odredbite na ovoj zakon }e gi potvrdi.

Ako izbornata komisija utvrdi deka vo pogled na listite na kandidati odnosno listata na kandidati za gradona~alnik se napraveni oddelni propusti, odnosno nepravilnosti, }e gi povika nivnite podnositeli vedna{, no najdocna vo rok od tri dena da gi otstranat konstatiranite propusti ili nepravilnosti.

Ako izbornata komisija utvrdi deka listite na kandidati se podneseni nenavremeno, odnosno konstatiranite nepravilnosti podnositelite ne gi otstranile vo rokot od stav 3 na ovoj ~len, listata na kandidata so re{enie }e ja otfrli.

Ako izbornata komisija utvrdi deka podnositelot pri podnesuvaweto na listite na kandidati, odnosno listata na kandidati za gradona~alnik ne podnel potvrda za otvorena `iro smetka za izborna kampawa, listata so re{enie }e ja otfrli.

^len 23

Izbornata komisija najdocna tri dena po istekot na rokot od ~len 15 stav 4 na ovoj zakon }e sostavi spisok na site lista na kandidati, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik predlo`eni od politi~kite partii ili grupa izbira~i.

Redosledot na listite na spisokot se utvrduva so `drepka.

Izbornata komisija za vremeto koga }e se odvivaat dejstvijata utvrdeni vo stavovite 1 i 2 na ovoj ~len zadol`itelno prethodno gi izvestuva pratenicite na predlaga~ite na listite na kandidati za ~len na sovet i za gradona~alnik.

^len 24

Izbornata komisija po rokot utvrden vo ~len 23 na ovoj zakon, odnosno najdocna 20 dena pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite }e gi oglasi listite na kandidati, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik.

Oglasuvaweto na listite na kandidati, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik se vr{i so nivno istaknuvawe vo site naseleni mesta i na izbira~kite mesta vo op{tinata, odnosno gradot Skopje na voobi~aen na~in.

V. IZBORNA KAMPAWA

^len 25

Politi~kite partii, grupata izbira~i i kandidatite za ~lenovi na sovet i za gradona~alnik (vo natamo{niot tekst: organizatori na izbornata kampawa) imaat pravo pod ednakvi uslovi i ramnopravno na site politi~ko-propagandni izvestuvawa i drugi oblici na politi~ka propaganda ~ija cel e da se vlijae na odlukata na izbira~ite pri glasaweto za kandidati za ~lenovi na sovet i za gradona~alnik.

Organizatorite na izbornata kampawa mo`at da gi pretstavuvaat svoite programi i kandidati preku izborna kampawa vo javnite glasila, preku istaknuvawe plakati i odr`uvawe predizborni sobiri.

^len 26

Izbornata kampawa zapo~nuva 30 dena pred denot opredelen za izbori, a ne mo`e da se vr{i 48 ~asa pred denot opredelen za izbori i na denot na izborite.

Stranski pravni i fizi~ki lica ne mo`at da organiziraat izborna kampawa.

Za zakonitosta na sproveduvaweto na izbornata kampawa e odgovoren organizatorot na izbornata kampawa.

Organizatorot na izbornata kampawa e odgovoren i za onie dejstvija na izbornata kampawa za koi }e ovlasti drugi lica.

^len 28

Dokolku vo vremeto na izbornata kampawa, odnosno vo nastapite ili propagandnite izvestuvawa na oddelni organizatori na izbornata kampawa se povreduvaat pravata na oddelni kandidati, ovie kandidati imaat pravo vedna{ da pokrenat postapka za za{tita na svoite prava pred nadle`niot osnoven sud.

Postapkata za za{tita na pravata vo slu~aite na povreda na pravata na kandidatite e itna, taka {to osnovniot sud po baraweto za za{tita na pravata }e odlu~i vo rok od tri dena od podnesuvaweto na baraweto.

Odlukata na sudot vedna{ se objavuva vo javnite glasila.

^len 29

Vo slu~aj da se objavuva istra`uvawe na javnoto mislewe za kandidatite, politi~kite partii i grupata izbira~i vo izbornata kampawa, potrebno e da se

navedat imiwata na analiti~arite koi go napravile istra`uvaweto, nivnite metodi na anketirawe i imeto na nara~atelot koj go pobaral istra`uvaweto.

Petnaeset dena pred denot na odr`uvaweto na izborite ne smeat da se objavuvaat istra`uvawa na javnoto mislewe za kandidatate, listite na kandidati, politi~kite partii i grupata izbira~i.

^len 30

Dol`inata na traeweto na izbornoto pretstavuvawe, kako i uslovite i metodite na reklamirawe za koristewe na programskoto vreme, odnosno prostorot vo vesnicite za pretstavuvawe na kandidatate, politi~kite partii i grupata izbira~i i na nivnite programi, gi opredeluva Sobranieto na Republika Makedonija so odluka za pravilata za ramnopravno mediumsko pretstavuvawe, {to }e ja objavi najdocna 40 dena pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite.

So utvrdenite pravila od stav 1 na ovoj ~len, javnite glasila obezbeduvaat ramnopravnost vo pretstavuvaweto na kandidatate i na predlaga~ite na kandidatate.

^len 31

Plakati so izborno propagandni izvestuvawa e dozvoleno da se istaknuvaat na mesta {to gi utvrduva o{ptinata, odnosno gradot Skopje koi se dol`ni da obezbedat ramnopravnost na site organizatori na izbornata kampawa pri istaknuvaweto na plakati na utvrdenite mesta bez nadomestok.

Pod odredeni uslovi i so nadomestok o{ptinata odnosno gradot Skopje mo`e da im utvrdat i dopolnitelni mesta za istaknuvawe plakati.

Najdocna 50 dena pred denot na odr`uvaweto na izborite, op{tinata odnosno gradot Skopje se dol`ni da gi objavat uslovite za dobivawe pravo za koristewe na mestata za istaknuvawe plakati.

Plakati mo`at da se istaknuvaat i na stanbeni ili druga privatni objekti, no so prethodna soglasnost (odobrenie) od sopstvenikot na objektot.

^len 32

Lepeweto preku druga plakata ili uni{tuvaweto na plakata na drugite organizatori na izbornata kampawa, e zabraneto.

Po zavr{uvaweto na vremeto na izbornata kampawa, zabraneto e da se postavuvaat novi plakati.

^len 33

Predizbornite sobiri ne smeat da se odr`uvaat vo sveti objekti ili drugi objekti koi gi koristat religiozni grupi, vo bolnici, domovi za stari lica, u~ili{ta, detski gradinki i drugi javni vnstitucii.

Po isklu~ok, na organizatorite }e im bide dozvoleno da odr`uvaat predizborni sobiri vo prostoriite na u~ili{ta, detski gradinki ili kulturni centri dokolku vo op{tinata nema drug objekt kade {to bi se odr`al sobirot. Dozvolata ja izdava odgovornoto lice na ustanovata.

Za potrebite na izbornata kampawa ne e dozvoleno da se koristat prostoriite, opremata ili drugiot imot {to e namenet za rabota na drhavnite organi.

Po isklu~ok, mo`at da se koristat prostoriite na dr`avnite organi dokolku vo mestoto ne postojat nikakvi drugi soodvetni prostorii za potrebite na izbornata kampawa pod ednakvn yslovi za site organizatori. Uslovite gi utvrduva odgovornoto lice na organot.

1. Finansirawe na izbornata kampawa

^len 34

Izbornata kampawa se finansira spored pravilata za finansirawe utvrdeni so Zakonot za politi~kite partii, dokolku so ovoj zakon poinaku ne e opredeleno.

^len 35

Organizatorot na izbornata kampawa }e otvori `iro smetka so naznaka "za izborna kampawa", najmalku 45 dena pred denot opredelen za izborite. Na ovaa `iro smetka organizatorot na izbornata kampawa }e gi deponira site sredstva dobieni od pravni lica ili od poedinci za finansirawe na izbornata kampawa, a evidentiraweto na prihodite }e go iska`e po vid, visina i nivniot izvor. Site tro{oci za kampawata }e se pokrijat isklu~ivo od ovaa smetka. Organizatorot na izbornata kampawa }e ja zatvori ovaa `iro smetka najdocna vo rok od tri meseci po denot na izborite.

^len 36

Organizatorot na izbornata kampawa }e podnese celosen izve{taj za site tro{oci {to se odnesuvaat na izbornata kampawa do sovetot na op{tinata najdocna tri meseci po denot na izborite.

Ako organizatorot na izbornata kampawa ne e politi~ka partija, izve{tajot od stav 1 na ovoj ~len sodr`i informacija za site prihodi {to se sobrani za izbornata kampawa i druga informacija koja {to politi~kite partii, vo soglasnost so Zakonot za politi~kite partii ja davaat vo svojot godi{en finansiski izve{taj.

Organot na izbornata kampawa koj ne e politi~ka partija, vi{okot od sobranite sredstva }e go podari vo dobrotvorni celi.

^len 37

Pri finansiraweto na izbornata kampawa za ~len na sovet na op{tinata i za gradona~alnik organizatorot na izbornata kampawa mo`e da potro{i najmnogu po 10,00 denari po glasa~ i 60.000,00 denari po lista na kandidata za ~lenovi na sovet, odnosno po 10,00 denari po glasa~ i 100.000,00 denari po predlo`en kandidat za gradona~alnik.

Ako izbornata komisija utvrdi deka organizatorot na izbornata kampawa potro{il finansiski sredstva zna~itelno poveke od sredstvata utvrdeni od stavovite 1 i 2 na ovoj ~len, so {to se naru{uvaat ednakvite {ansi i ramnopravnosta na drugite u~esnici na izborite, izbornata komisija so re{enie }e ja otfrli listata na kandidatite, odnosno lista na kandidat za gradona~alnik.

Dokolku so pravosilna sudska presuda se utvrdi deka vo tekot na izbornata kampawa politi~kata partija, odnosno grupata izbira~i koristele sredstva za izbornata kampawa steknati od izvr{eni kaznivi dela, izbornata komisija }e donese re{enie za poni{tuvawe na izborot na kandidatite za ~lenovi na sovetot, odnosno za gradona~alnik, na taa politi~ka partija odnosno, grupa izbira~i.

^len 38

Organizatorite na izbornata kampawa ~ii kandidati dobile mandati za ~lenovi na sovetot i za gradona~alnik imaat pravo na nadomest za izborni tro{oci vo iznos od 10,00 denari za sekoj dobien glas. Nadomesteniot iznos ne smee da go nadmine iznosot na upotrebenite sredstva, ~ija {to brojka ja zema od izve{tajot od stav 1 na ~len 36 na ovoj zakon, i pokraj toa {to rezultatot od izborot go dozvoluva toa.

^len 39

Spored odlukata na sovetot na op{tinata, nadomestokot za izbornite tro{oci na organizatorite na izbornata kampawa }e bide isplaten od buxetot na op{tinata najdocna za tri meseci od podnesuvaweto na izve{tajot za finansirawe na kampawata od ~len 36 na ovoj zakon.

VI. SPROVEDUVAWE NA IZBORITE

^len 40

Sproveduvaweto na izborite za ~lenovi na sovet i za gradona~alnik se vr{i preku javen povik do gra|anite, odnosno istaknuvawe na plakati na vidni mesta, od strana na izbornite komisii.

^len 41

Glasaweto za izbor na ~lenovi na sovet i za gradona~alnik se vr{i na izbira~ki mesta.

Sekoe izbira~ko mesto ima reden broj.

Izbornata komisija najdocna 20 dena pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite }e objavi i }e gi istakne na vidno mesto koi izbira~ki mesta se opredeleni za glasawe so nazna~uvawe od koe podra~je izbira~ite }e glasaat na oddelno izbira~ko mesto.

Izbornite komisii }e donesat re{enija vo koi }e go dadat opisot na granicite oddelno za sekoe izbira~ko mesto so nazna~uvaae na naselbite, odnosno ulicite so broevite na ku}i odnosno stanovi koi vletuvaat vo izbira~koto mesto.

Izbira~kite mesta utvrdeni od izbornite komisii na podra~jeto na grad Skopje se izborni mesta i za izbor na ~lenovite na sovetot i gradona~alnik na grad Skopje.

Istovremeno izbornite komisii kopie od re{enijata od stav 4 na ovoj ~len dostavuvaat i do organot nadle`en za voden»e na edinstveniot izbira~ki spisok koj e dol`en da izgotvi i dostavi izvodi od edinstveniot izbira~ki spisok pooddelno za sekoe izbira~ko mesto. Izvodite od edinstveniot izbira~ki spisok organot nadle`en za vodeae na edinstveniot izbira~ki spisok gi dostavuva najdocna deset dena od denot opredelen za odr`uvawe na izborite, na koi ne mo`at da se vr{at novi zapi{uvawa, dopolnuvawa ili ispravki.

Izmeni vo izvodite od edinstveniot izbira~ki spisok mo`at da se vr{at samo so odluka na nadle`en sud koj re{ava po `alba vo rok od 48 ~asa od denot na nejziniot priem.

^len 42

Izbira~kite mesta se opredeluvaat zavisno od brojot na izbira~ite i prostornata oddale~enost i toa taka {to brojot na izbira~ite na edno izbira~ko mesto da bide tolkav za da mo`e bez pote{kotii da se glasa vo vremeto opredeleno za glasawe.

Za sekoe izbira~ko mesto se opredeluva i posebna prostorija, so dve odredi{ta za glasawe, edno za ~lenovi na sovet i edno za gradona~alnik, na koi ima natpis: "glasawe za ~lenovi na sovet " i "glasawe za gradona~alnik".

Prostorijata opredelena za glasawe e opremena so kabini, odnosno pregradi, taka {to da ne mo`e da se vidi kako izbira~ot go popolnuva glasa~koto liv~e.

Vo prostorijata opredelena za glasawe se postavuvaat kutii za glasawe izraboteni od cvrst i proyiren materijal koi na izbira~kite odbori im se predavaat zape~ateni so zapisnik.

^len 43

Izbornata komisija eden den pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite vo prisustvo na pretstavnicite na listite na kandidati mu predava na izbira~kiot odbor materijal za glasawe i toa: potrebniot broj kutii za glasawe, formular so vkupniot broj glasa~ki liv~iwa za ~lenovi na sovet, formular so vkupniot broj glasa~ki liv~iwa za gradona~alnik, zaveren izvod od izbira~kiot spisok za soodvetnoto izbira~ko mesto, zapisnik za rabotata na izbira~kiot odbor kako i drug materijal potreben za glasawe.

Izbornata komisija na izbira~kiot odbor so zapisnik mu predava tolkav broj glasa~ki liv~iwa kolku {to ima izbira~i na odnosnoto izbira~ko mesto spored izvodot od izbira~kiot spisok i pritoa vo zapisnikot se naveduvaat seriskite broevi na glasa~kite liv~iwa za toa izbira~ko mesto.

Na izbira~kiot odbor vo zatvoren plik mu se predava opredelen broj glasa~ki liv~iwa koj e zapi{an na samiot plik. Ovie glasa~ki liv~iwa se koristat samo vo slu~aj koga na glasawe pristapil izbira~ koj bez svoja vina ne e zapi{an vo izvodot od izbira~kiot spisok na toa izbira~ko mesto, {to vo zapisnikot posebno se vnesuva.

Vo prisustvo na pretstavnicite na kandidatite za prezemaweto na izborniot materijal od stavovite 1,2 i 3 na ovoj ~len izbira~kiot odbor sostavuva zapisnik koj go potpi{uvaat pretsedatelot i site ~lenovi na izbira~kiot odbor.

Kopie od zapisnikot od stav 4 na ovoj ~len dobiva sekoj pretstavnik na kandidatite.

Istiot den izbira~kiot odbor proveruva dali prostorijata vo koja }e se glasa e vo soodvetna sostojba za glasawe i toa go konstatira vo zapisnikot za prezemawe na izborniot materijal od stav 4 na ovoj ~len.

1. Glasawe

^len 44

Glasaweto se vr{i li~no.

Glasaweto se vr{i so glasa~ko liv~e.

Glasa~kite liv~iwa se pe~atat vo ista golemina, od ist vid hartija i se numeriraat.

Glasa~kite liv~iwa se pe~atat od strana na Republi~kata (dr`avna) izborna komisija.

Republi~kata (dr`avna) izborna komisija glasa~kite liv~iwa gi predava na izbornite komisii so zapisnik vo koj se navedeni broevite na glasa~kite liv~iwa.

^len 45

Glasa~koto liv~e za izbor na ~lenovi na sovet sodr`i:

1. Ozna~uvawe na sovetot za koj se vr{i izborot;

2. Ozna~uvawe na brojot na ~lenovite koi se izbiraat vo sovetot na op{tinata, odnosno gradot Skopje;

3. Naziv na listata na kandidati otpe~atena so golemi bukvi i pod reden broj ispi{ani imiwata i prezimiwata na site kandidati;

4. Naziv na politi~kata partija i nejziniot simbol ili naziv "grupa izbira~i" koi imaat predlo`eno lista na kandidati;

5. Reden broj na listata na kandidati i

6. Upatstvo za glasawe.

Izbira~ot po dobivaweto na glasa~koto liv~e glasaweto go vr{i na toj na~in {to se opredeluva za koja lista na kandidati ke glasa, zaokru`uvaj}i go redniot broj na listata na kandidati.

Glasa~koto liv~e za izbor na gradona~alnik sodr`i:

1. Ozna~uvawe na op{tinata, odnosno gradot Skopje za koja se vr{i izborot;

2. Nazivot na kandidatskata lista i nazivot na politi~kata partija so simbolot na partijata ili naziv "grupa izbira~i "koi imaat predlo`eno lista;

3. Reden broj i ime i prezime na kandidatot i

4. Upatstvo za glasawe.

Izbira~ot glasa na toj na~in {to go zaokru`uva redniot broj pred kandidatot za koj se opredelil da glasa.

Glasa~koto liv~e e neva`e~ko dokolku e popolneto sprotivno na stavovite 2 i 4 od ovoj ~len, odnosno dokolku ima zaokru`eno i druga lista odnosno kandidati.

^len 46

Najdocna eden ~as pred po~etokot na glasan»eto pretsedatelot i ~lenovite na izbira~kiot odbor vo prisustvo na pretstavnicite na kandidatite se sobiraat vo prostorijata za glasawe i pregleduvaat dali prostorijata e vo ista sostojba kako {to ja ostavile na denot pred izberite, dali izborniot materijal e vo ista sostojba kako {to bil na denot pred izberite i dali glasa~kata kutija e prazna. Za utvrdenata sostojba izbira~kiot odbor pravi zapisnik koj go potpi{uvaat pretsedatelot i ~lenovite, a dokolku pretstavnicite na kandidatite imaat zabele{ki vo zapisnikot gi stavaat svoera~no.

Glasaweto zapo~nuva vo 7,00 ~asot i trae do 19,00 ~asot.

Koga na izbira~koto mesto }e se naru{i redot, izbira~kiot odbor mo`e da go prekine glasaweto dodeka ne se vospostavi red. Glasaweto mo`e da se prekine i vo slu~aj na vremenski nepogodi ili drugi vonredni okolnosti. Ako glasaweto bilo prekinato podolgo od eden ~as, glasaweto }e se prodol`i za onolku vreme kolku {to trael prekinot, no ne podolgo od tri ~asa. Ako prekinot trael podolgo od tri ~asa glasaweto }e se povtori. Vremeto za koe glasaweto moralo da se prekine i pri~inite za prekinot na glasaweto se vnesuvaat vo zapisnik.

Vo 19,00 ~asot izbira~koto mesto se zatvora, a na izbira~ite koi se zateknale na izbira~kite mesta }e im se ovozmo`i da glasaat.

^len 47

Za vreme na glasaweto mora da bidat prisutni ~lenovite ili zamenicite na izbira~kiot odbor, a mo`at da prisustvuvaat i pretstavnicite na kandidatite koi imaat pravo da dadat vedna{ prigovor dokolku utvrdat nedostatoci pri glasaweto, za {to pretstavnikot na kandidatite se potpi{uva li~no vo zapisnikot.

Prigovorot od stav 1 na ovoj ~len pretstavnicite na kandidatite go dostavuvaat do izbornata komisija koja e dol`na da go razgleda i da odgovori na prigovorot vo rok od 24 ~asa.

Izbira~kiot odbor se gri`i za odr`uvawe na redot i mirot na izbira~koto mesto.

Izbira~kiot odbor mo`e sekoj koj pravi nered na izbira~koto mesto da go otstrani.

Ako e potrebno izbira~kiot odbor mo`e da pobara pomo{ od policijata.

Nikoj ne smee da dojde na izbira~koto mesto so oru`je ili so opasno sredstvo, osven rabotnicite na policijata od stav 5 na ovoj ~len.

^len 48

Izbira~ot koj pristapil da glasa, dol`en e na izbira~kiot odbor da go soop{ti svoeto ime i prezime i da mu poka`e izbira~ka legitimacija, a po barawe na izbira~kiot odbor da poka`e i li~na karta ili patna isprava.

Otkako }e go utvrdi identitetot na izbira~ot, pretsedatelot ili ~lenot na izbira~kiot odbor proveruva dali izbira~ot e zapi{an vo izvodot od izbira~kiot spisok za toa izbira~ko mesto i ako utvrdi deka e zapi{an go zaokru`uva redniot broj pod koj izbira~ot e zapi{an, potoa mu go predava

glasa~koto liv~e za izbor na ~lenovi na sovet, mu go objasnuva na~inot na glasawe i mu dozvoluva da glasa. Izbira~ot go popolnuva izbira~koto liv~e, preklopeno go stava vo kutijata za glasawe za izbor na ~lenovi na sovet i na ist na~in pristapuva da glasa za izbor na gradona~alnik.

^len 49

Izbira~ot koj ne e vo mo`nost da glasa na izbira~koto mesto (nemo}no i bolno lice), a saka da glasa, }e go izvesti za toa izbira~kiot odbor najdocna tri dena pred glasaweto, koj }e mu ovozmo`i da glasa vo svojot dom ili vo bolnicata kade {to e na lekuvawe, na na~in so koj se obezbeduva tajnosta na glasaweto.

Za glasaweto od stav 1 na ovoj ~len izbira~kiot odbor obezbeduva posebna kutija za glasawe koja ja nosi prazna vo domot, odnosno bolnicata kade {to e na lekuvawe izbira~ot.

Ako izbira~ot poradi fizi~ki nedostatok ili zatoa {to e nepismen, ne mo`e da glasa na na~in utvrden so ovoj zakon ima pravo so sebe da dovede lice koe }e mu pomogne pri popolnuvaweto odnosno predavaweto na glasa~koto liv~e.

Sekoj slu~aj od stavovite 1,2 i 3 na ovoj ~len izbira~kiot odbor go vnesuva vo zapisnik.

Vo slu~aite od stavovite 1 i 3 na ovoj ~len, pretsedatelot na izbornata komisija pismeno gi izvestuva pretstavnicite na kandidatite za denot i ~asot koga }e se izvr{i glasaweto na licata od ovoj ~len, zaradi nivno prisustvo pri glasaweto.

^len 50

Izbira~ite koi na denot na glasaweto ne se vo mestoto na svoeto `iveali{te poradi otslu`uvawe na voeniot rok ili se na voena ve`ba, glasaat vo voenata edinica. Za ovie izbira~i izberite gi sproveduva izbira~kiot odbor opredelen za odnosnoto izbira~ko mesto, a za glasaweto prethodno se izvestuvaat i pretstavnicite na kandidatite, zaradi nivno prisustvo na glasaweto vo voenata edinica.

Izbira~ite na privremena rabota i prestoj vo stranstvo, glasaat na izbira~kite mesta vo op{tinata koj a e nivno posledno `iveali{te na teritorijata na Republika Makedonija pred zaminuvaweto vo stranstvo ili vo diplomatsko - konzularnite pretstavni{tva na Republika Makedonija. Izborite vo stranstvo gi sproveduvaat diplomatsko-konzularnite pretstavni{tva na Republika Makedonija.

Izbornata komisija po dobivaweto na spisocite za izbira~ite od stavovite 1 i 2 na ovoj ~len, e dol`na vedna{ da im gi dostavi na voenite edinici i voenite ustanovi, odnosno na izbira~kiot odbor i na diplomatsko-konzularnite

pretstavni{tva na Republika Makedonija vo stranstvo kade {to se nao|aat izbira~ite od stavovite 1 i 2 na ovoj ~len, spisok na gra|anite, potreben broj nepotpolneti glasa~ki liv~iwa, kako i potreben broj plikovi.

^len 51

Izbira~ite od stav 2 na ~len 50 na ovoj zakon, otkako }e go popolnat glasa~koto liv~e istoto go stavaat vo plik koe zatvoreno go predavaat na ovlastenoto lice vo diplomatsko-konzularnoto pretstavni{tvo, a diplomatsko-konzularnoto pretstavni{tvo site glasa~ki liv~iaa zape~ateni vo posebna kutija za glasawe gi dostavuva do nadle`nata izborna komisija.

Glasaweto od strana na izbira~ite od stav 2 na ~len 50 na ovoj zakon treba da se izvr{i navremeno taka {to popolnetite glasa~ki liv~iwa da mo`at da pristignat do nadle`nata izborna komisija najdocna do utvrduvaweto na kone~nite rezultati na glasaweto.

Dokolku izborniot materijal od stav 2 na ovoj ~len pristigne pred denot opredelen za glasawe ili na denot na glasaweto, kutijata so izborniot materijal ja ~uva zape~atena Republi~kata (dr`avna) izborna komisija i se otvara pri utvrduvaweto na rezultatite od izborite.

2. Utvrduvawe na rezultatite od glasaweto na izbira~kite mesta

^len 52

Po zavr{uvaweto na glasaweto, bez prekin, izbira~kiot odbor vo prisustvo na pretstavnicite na kandidatite vedna{ zapo~nuva so utvrduvawe na rezultatite od glasaweto, za {to sostavuva zapisnik.

Rezultatite od glasaweto se utvrduvaat na toj na~in {to izbira~kiot odbor prvo gi prebrojuva neupotrebenite glasa~ki liv~iwa i gi stava vo poseben plik, koj go zatvara i go zape~atuva. Potoa, vrz osnova na izvodot od izbira~kiot spisok go utvrduva vkupniot broj izbira~i koi glasale i pristapuva kon otvorawe na kutijata za glasawe i prebrojuvawe na glasovite.

Vo zapisnikot od stav 1 na ovoj ~len izbira~kiot odbor vnesuva: kolku izbira~i ima na podra~jeto na izbira~koto mesto spored izvodot od izbira~kiot spisok, kolku izbira~i glasale spored glasa~kite liv~iwa, kolku izbira~i glasale samo so li~na karta, odnosno patna isprava, kolku glasa~ki liv~iwa se neva`e~ki i kolku glasovi dobile oddelni listi na kandidata, odnosno lista na kandidata, za gradona~alnik. Vo zapisnikot se vnesuvaat i eventualnite zabele{ki dadeni od ~lenovite na izbira~kiot odbor i od pretstavnicite na kandidatite. Zapisnikot go potpi{uvaat pretsedatelot i ~lenovite na izbira~kiot odbor.

Zapisnikot i drugiot izboren materijal, izbira~kiot odbor go dostavuva do izbornata komisija vo rok od pet ~asa po izvr{enoto glasawe na odnosnoto izbira~ko mesto, a kopie od ovoj zapisnik dobiva sekoj pretstavnik na kandidati.

Izbira~kiot odbor po zavr{uvaweto na dejstvata od stavovite 2, 3 i 4 na ovoj ~len vedna{ na izbira~koto mesto objavuva prvi~ni rezultati od izvr{enoto glasawe na izbira~koto mesto.

A. Utvrduvawe na rezultatite od izborite za ~lenovi na sovetot

(Spored D'HONDT - oviot model)

^len 53

Utvrduvaweto na rezultatite od izborite, izbornata komisija go vr{i na toj na~in {to otkako }e gi dobie zapisnicite od izbira~kite mesta i celokupniot izboren materijal, najprvo utvrduva kolku izbira~i glasale vo op{tinata.

Po utvrduvaweto na brojot od stav 1 na ovoj ~len, izbornata komisija go utvrduva vkupniot broj dadeni glasovi za sekoja lista na kandidati vo op{tinata odnosno gradot Skopje (t.n. izbira~ka masa). Ovoj broj (izbira~kata masa) se deli so 1,2,3,4, itn. se do brojot na ~lenovite na sovetot koi se biraat vo op{tinata, odnosno gradot Skopje.

Rezultatite od deleweto od stav 2 na ovoj ~len se redat po golemina pri {to se relevantni onolku najgolemi koli~nici, kolku {to se izbiraat ~lenovi na sovet vo konkretnata op{tina, odnosno gradot Skopje.

Listata dobiva tolkav broj mesta (mandata) kolku {to ima najgolemi koli~nici od brojot na koli~nicite od stav 3 na ovoj ~len.

^len 54

Pri raspredelbata na mandatite, na sekoja politi~ka partija ili grupa izbira~i za izbrani kandidati od listata na kandidati za ~lenovi na sovetot smetaat tolku kandidati kolku {to mesta dobila listata.

Od listite na kandidati za ~lenovi na sovetot se izbiraat kandidatite navedenn vo listata spored nnvnnot redosled.

Dokolku izbraniot kandidat spored stav 2 od ovoj ~len se otka`e, za izbran kandidat se smeta naredniot od listata.

V. Utvrduvawe na rezultatite za izbor na gradona~alnik

^len 55

Vo prviot krug od glasaweto za gradona~alnik e izbran onoj kandidat koj dobil mnozinstvo glasovi od izbira~ite koi izlegle na glasawe, dokolku na izborite izlegle pove}e od polovinata od vkupniot broj glasa~i.

^len 56

Ako vo prviot krug nity eden kandidat za gradona~alnik ne go dobil potrebnoto mnozinstvo glasovi od ~len 55 na ovoj zakon, vo vtoriot krug se glasa za kandidatite koi vo prviot krug dobile najmalku 10% od brojot na izbira~ite koi glasale.

Dokolku vo prviot krug samo eden kandidat go dobil potrebnoto mnozinstvo glasovi od stav 1 na ovoj ~len, vo vtoriot krug na glasawe pokraj za ovoj kandidat se glasa i za kandidatot koj po brojot na^obéeni glasovi e najblisku do kandidatot koj dobil 10% od brojot na izbira~ite koi glasale.

Dokolku pak, vo prviot krug nitu eden kandidat ne go dobil potrebniot broj glasovi utvrdeni vo stav 1 na ovoj ~len, vo vtoriot krug se glasa za dvajcata kandidata koi vo prviot krug dobile najmnogu glasovi.

Vtoriot krug na glasawe se odr`uva vo rok od 14 dena od zavr{uvaweto na prviot krug na glasaweto.

Site kandidata za gradona~alnik koi dobile najmalku 10% od brojot na izbira~ite koi glasale ostanuvaat kandidati i vo vtoriot krug.

^len 57

Vo vtoriot krug na glasawe za gradona~alnik e izbran kandidatot koj vo odnos na drugite kandidati dobil najgolem broj glasovi.

Ako za gradona~alnik e predlo`en eden kandidat, a vo prvnot krug na glasawe ne go dobil potrebnoto mnozinstvo glasovi, se povtoruva celata izborna postapka.

^len 58

Izbornata komnsija vo prisustvo na pretstavnicite na kandidatite sostavuva zapisnik za svojata rabota vo koj osobeno se vnesuva: brojot na izbira~ite vo op{tinata, odnosno gradot Skopje zapi{ani vo izbnra~kiot spisok, brojot na izbira~ite koi glasale, brojot na neva`e~kite glasa~ki liv~iwa, vkupniot broj glasovi {to gi dobila sekoja lista na kandidati, so nazna~uvawe na imeto na politi~kata partija i brojot na glasovite dadeni za listite.

Sekoj ~len na izbornata komisija i sekoj pretstavnik na kandidati mo`e da dade svoi zabele{ki koi svoera~no gi vnesuva vo zapisnikot.

Zapisnikot go potpi{uvaat pretsedatelot i ~lenovite na izbornata komisija, a kopie od zapisnikot dobiva sekoj pretstavnik na kandidatite.

^len 59

Vrz osnova na vkupniot broj izbira~i koi glasale i brojot na glasovite {to gi dobile oddelni listi na kandidati za ~lenovi na sovetot i oddelni kandidati za gradona~alnik, izbornite komisii vo rok od 24 ~asa od dobivaweto na izborniot materijal od izbira~kite odbori, objavuvaat neoficijalni rezultati od izborite koi gi istaknuvaat na oglasna tabla vo op{tinata odnosno gradot Skopje i ovie neoficijalni rezultati gi soop{tuvaat na javnite glasila.

Oficijalnite rezultati od izborite koi sodr`at kone~ni podatoci za vkupniot broj izbira~i koi glasale vo op{tinata, odnosno gradot Skopje, brojot na glasovite {to gi dobile listite na kandidati i brojot na osvoenite mesta {to gi dobila politi~kata partija, odnosno grupata izbira~i, utvrdeni spored D'Hondt-oviot model, izbornite komisii gi objavuvaat najdocna vo rok od tri dena od kone~nogo zavr{uvawe na izborite.

Sekoj predlaga~ na lista na kandidati za ~len na sovet i lista na kandidat za gradona~alnik vo postapkata na utvrduvaaeto na rezultatitw od izborite vo op{tinata, odnosno gradot Skopje ima pravo na prigovor do izbornata komisija vo rok od 72 ~asa od objavuvaweto na rezultatite od izborite.

Protiv re{enieto na izbornata komisija predlaga~ot ima pravo na `alba do Republi~kata (Dr`avna) izborna komisija koja e dol`na da odlu~i po `albata vo rok od 48 ~asa. Dokolku predlaga~ot ne e zadovolen od odlukata na Republi~kata (Dr`avna) izborna komisija ima pravo na `alba vo rok od 48 ~asa od priemot na odlukata do Vrhovniot sud na Republika Makedonija.

Vo rok od tri dena od kone~noto zavr{uvawe na izborite za gradona~alnik, se objavuvaat oficijalni rezultati od izborot za gradona~alnik.

Na izbranite kandidati za ~lenovi na sovetot, izbornata komisija im izdava uverenie za izborot.

VII. POVTORNI IZBORI, IZBORI ZA ZAMENA I PREDVREMENI IZBORI

1. Povtbrni izbori za ~lenovi na sovet i za gradona~alnik

^len 60

Ako izbornata komisija go poni{ti glasaweto poradi nepravilnosti vo sproveduvawe na izborite, kako {to se: pri prebrojuvaweto na glasovite se utvrdi deka vo glasa~kata kutija ima pogolem broj glasa~ki liv~iwa od izbira~ite koi

glasale, ako e naru{ena tajnosta na glasaweto na izbira~koto mesto, poradi neopravdano prisustvo na organite na policijata na izbira~koto mesto, ako glasaweto na izbira~koto mesto bilo prekinato podolgo od tri ~asa dokolku zapisnikot i izborniot materijal od izbira~koto mesto bidat dostaveni vo rok podolg od pet ~asa od zavr{uvaweto na izborite, kako i dokolku glasalo lice bez dokument za identifikacija i vo slu~aj od ~len 37 stav 3 na ovoj zakon, se vr{at povtorni izbori za ~lenovi na sovet i za gradona~alnik.

Ako sednicata na sovetot ne se odr`i do trieset i prviot den od denot na zavr{uvaweto na izborite, vo soglasnost so ~len 30 od Zakonot za lokalnata samouprava, se vr{at povtorni izbori samo za ~lenovi na sovet.

Vo slu~aj na stav 2 od ~len 57 na ovoj zakon, se vr{at povtorni izbori samo za gradona~alnik.

Glasaweto na izbira~koto mesto za izbor na ~lenovi na sovet i za gradona~alnik nema da se povtori i pokraj toa {to brojot na glasa~kite liv~iwa vo glasa~kata kutija e pogolem od izbira~ite koi glasale, dokolku toj broj ne vlijae na rezultatite od glasaweto.

^len 61

Povtornite izbori od ~len 60 stav 1 na ovoj zakon gi raspi{uva izbornata komisija, a od stavovite 2 i 3 gi raspi{uva pretsedatelot na Sobranieto na Republika Makedonija.

So re{enieto za raspi{uvawe na povtorni izbori se opredeluva i denot na nivnoto odr`uvawe.

^len 62

Dokolku na ~len na sovet mu prestane ili mu bide odzemen mandatot poradi edna od pri~inite utvrdeni vo ~len 38 od Zakonot za lokalnata samouprava (ako podnese ostavka; vo slu~aj na smrt; ako poradi boleduvawe podolgo od edna godina ne mo`e da ja izvr{uva funkqijata; ako e osuden so pravosilna presuda za krivi~no delo na kazna zatvor nad {est meseci; ako e osuden za krivi~no ili drugo delo {to go pravi nedostoen za vr{ewe na fuikcijata ~len na sovet; ako neopravdano otsustvuva podolgo od {est meseci), toga{ ~len na sovetot za ostatokot od mandatot stanuva neposredno naredniot kandidat od istata lista koj bi bil izbran da ne e izbran ~lenot na sovetot na koj mu prestanal, odnosno mu e odzemen mandatot.

Ako kandidatot od stav 1 na ovoj ~len ne ja izvesti izbornata komisija vo rok od osum dena po prifa}aweto na mandatot, toa pravo se prenesuva na naredniot kandidat od listata.

2. Izbori za zamena

^len 63

Dokolku ~lenot na sovetot dal ostavka pred istekot na {est meseci od potvrduvaweto (verifikacijata) na mandatot i ako na listata kako {to e utvrdeno vo ~len 62 na ovoj zakon nema kandidat, se sproveduvaat izbori za zamena za ~len na sovet vo o{ptinata, odnosno gradot Skopje. Izborite za zamena gi raspi{uva pretsedatelot na Sobranieto na Republika Makedonija vo rok od 15 dena od prestanuvaweto odnosno odzemaweto na mandatot.

Ako so pravosilna sudska presuda se utvrdi deka vo tekot na izbornata postapka, politi~kata partija odnosno grupata izbira~i kako sredstvo za dobivawe glasovi koristele potkup, mestata (mandatite) {to gi osvoila ovaa politi~ka partija odnosno grupa izbira~i se poni{tuvaat od strana na izbornata komisija i za ovie mesta se sproveduvaat izbori za zamena.

Izborite za zamena ne mo`at da se raspi{uvaat {est meseci pred istekot na mandatot za koj e izbran sovetot.

Mandatot na ~len na sovetot soglasno so stav 1 na ovoj ~len, odnosno izbran na izborite za zamena trae do istekot na vremeto za koe bil izbran ~lenot na sovetot na koj mu prestanal odnosno mu e odzemen mandatot.

3. Predvremeni izberi za gradona~alnik

^len 64

Predvremeni izbori za gradona~alnik se vr{at:

1) ako podnese ostavka,

2) vo slu~aj na smrt,

3) ako poradi boleduvawe podolgo od edna godina ne mo`e da ja izvr{uva funkcijata,

4) ako e osuden so pravosilna presuda za krivi~no delo na kazna zatvor nad {est meseci,

5) ako e osuden za krivi~no ili drugo delo {to go pravi nedostoen za vr{ewe na funkcijata gradona~alnik,

6) ako neopravdano ostsustvuva podolgo od {est meseci i

7) ako na gradona~alnikot mu e izglasana nedoverba, vo soglasnost so ~len 47 od Zakonot za lokalnata samouprava.

Vladata na Republika Makedonija ja utvrduva nastanatata sostojba vo slu~aite od stav 1 na ovoj ~len i go izvestuva Sobranieto na Republika Makedonija za raspi{uvawe na predvremeni izbori za gradona~alnik.

4. Raspi{uvawe na predvremeni izbori za ~lenovi na sovet

^len 65

Vladata na Republika Makedonija go izvestuva pretsedatelot na Sobranieto na Relublika Makedonija da raspi{e predvremeni izbori za ~lenovi na sovet pred istekot na mandatot vo slu~aite koga:

1) za raspu{tawe na sovetot }e se izjasnat mnozinstvoto od vkupniot broj ~lenovi na sovetot,

2) sovetot ne mo`e da se sostane za period podolg od {est meseci,

3) sovetot so prekini vo tekst na odna godina nema da odr`i najmalku dve sednici i

4) }e donese odluka so koja se zagrozuvaat suverenitetot i teritorijalniot integritet na Republika Makedonija.

^len 66

Dokolku sovetot ne go donese buxetot ni po istekot na rokot so koj e vovedeno privremeno finansirawe najdolgo za {est meseci, Vladata na Republika Makedonija }e go raspu{ti sovetot i }e raspi{e predvremeni izbori.

VIII. SREDSTVA ZA SPROVEDUVAWE NA IZBORITE

^len 67

Sredstvata za sproveduvawe na izborite se obezbeduvaat vo buxetot na op{tinata odnosno gradot Skopje, a so niv raspolaga izbornata komisija.

Za novoosnovani op{tini sredstva za sproveduvawe na izborite se obezbeduvaat od Buxetot na Republika Makedonija.

Od sredstvata za sproveduvawe na izborite dve tretini }e se koristat za pokrivawe na tro{ocite svrzani za izbornite dejstva na izbornite organi, a edna tretina }e se upotrebi za pokrivawe na del od tro{ocite {to gi napravile politi~kite partii i grupata izbira~i ~ii kandidata se izbrani.

Osnovica za presmetuvawe na sredstvata {to se rasporeduvaat me|u izbranite ~lenovi na sovetot e brojot na glasovite {to go dobila sekoja lista kandidati, odosno kandidati za gradona~alnik.

IH. ZA[TITA NA IZBIRA^KOTO PRAVO

^len 68

Poradi nepravilnosti vo postapkata za kandidirawe ili vo postapkata za izbor, sekoj kandidat, sekoj predlaga~ na kandidati i sekoj izbira~ ima pravo da podnese prigovor do izbornata komisija.

Prigovorot poradi nepravilnosti vo postapkata na kandidiraweto, kako i prigovorot na sostavot na listata na kandidati se podnesyva vo rok od 24 ~asa od denot koga e storeno dejstvieto koe kandidatot go smeta za nepravilno, odnosno od denot na objavuvaweto na listata.

Prigovorot poradi nepravilnosti vo postapkata za izbori se podnesuva vo rok od 48 ~asa od denot na glasaweto za izbor.

Izbornata komisija re{enieto po prigovorot mora da go donese najdocna vo rok od 48 ~asa od denot na priemot na prigovorot.

Ako izbornata komisija re{avaj}i po prigovorot utvrdi takvi nepravilnosti vo postapkata na kandidiraweto, odnosno na postapkata za izbor {to bitno vlijaele ili mo`ele bitno da vlijaat na rezultatite od kandidiraweto i izborot, }e gi poni{ti dejstvata vo taa postapka i }e odlu~i vo opredelen rok postapkata da se povtori.

^len 69

Protiv re{enieto na izbornata komisija podnositelot na prigovorot ima pravo na `alba.

Protiv re{enieto na izbornata komisija `alba se podnesuva do nadle`niot apelacionen sud vo rok od 48 ~asa od priemot na re{enieto.

@alba protiv re{enieto na izbornata komisija za potro{eni zna~itelno pove}e finansiski sredstva, predlaga~ot na listata podnesuva vo rok od 48 ~asa od denot na dostavuvaweto na re{enieto.

@albata se podnesuva preku izbornata komisija.

Nadle`niot apelacionen sud }e donese odluka po `albata vo rok od 48 ~asa po nejziniot priem.

H. NABQUDUVAWE NA IZBORITE

^len 70

Izborite i izbornata postapka mo`e da gi nabquduvaat me|unarodni asocijacii i organizacii vo ramkite na prezemenite obvrski od me|unarodnite dogovori koi Republika Makedonija gi ratifikuvala soglasno so Ustavot, kako i registrirani organizacii i zdru`enija vo Republikata od oblasta na za{titata na ~ovekovite prava i slobodi.

Na subjektite od stav 1 na ovoj ~len i na javnite glasila im obezbeduva polnomo{no Republi~kata (dr`avna) izborna komisija. Ovie lica so polnomo{no imaat pravo slobodno da se dvi`at na teritorijata na Republika Makedonija i da gi sledat site aktivnosti {to se izvr{uvaat za vreme na izbornata kampawa i na denot na izborite.

HI. KAZNENI ODREDBI

^len 71

So pari~na kazna od edna pettina do edna polovina od prose~nata plata vo Republikata isplatena vo posledniot mesec }e se kazni za prekr{ok lice koe gi kine ili na drug na~in gi uni{tuva plakatite {to bile istaknati (~len 32 na ovoj zakon).

^len 72

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec }e se kazni za prekr{ok:

- odgovorniot yrednik na javnoto glasilo koj }e go objavi istra`uvaweto na javnoto mislewe za kandidatite bez da gi navede podatocite od stav 1 na ~len 29 od ovoj zakon,

- odgovorniot urednik na javnoto glasilo koj }e go objavi istra`uvaweto na javnoto mislewe vo period od petnaeset dena pred denot na glasaweto (~len 29 stav 2), i

- odgovorniot urednik na javnoto glasilo ako go objavi izbornoto propagandno izvestuvawe bez naveduvawe na nara~atelot (~len 29 stav 1).

^len 73

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec }e se kazni za prekr{ok:

- javnoto glasilo koe ne }e gi prifati i objavi navremeno pravilata od stav 1 na ~len 30 i

- izdava~ot na javnoto glasilo {to u~estvuva na izbornoto pretstavuvawe dokolku postapuva sprotivno na ~len 30 od ovoj zakon.

^len 74

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec }e se kazni za prekr{ok organizatorot na izbornata kampawa koj:

- istaknuva plakati sprotivno na ~lenovite 31 i 32 od ovoj zakon;

- ne }e go prijavi izborniot sobir najdocna 48 ~asa pred negovoto odr`uvawe i

- go organizira sobirot sprotivno na ~len 33 od ovoj zakon.

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec za prekr{ok po ovoj ~len }e se kazni i odgovornoto lice na organizatorot na izbornata kampawa.

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec za prekr{ok po ovoj ~len }e se kazni i odgovornoto lice na nadle`niot dr`aven organ, verskata zaednica ili javnata institucija, koj na organizatorot na izbornata kampawa }e mu ovozmo`i organizirawe na predizborniot sobir sprotivno na ~len 33 od ovoj zakon.

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec za prekr{ok }e se kazni organizatorot na izbornata kampawa koj nema da podnese izve{taj za finansirawe na izbornata kampawa (~len 36) odnosno nema da gi sobere site sredstva za finansirawe na izbornata kampawa na ovaa smetka (~len 35).

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec za prekr{ok ke se kazni i odgovornoto lice na pravnoto odnosno fizi~koto lice na organizatorot koe }e stori prekr{ok od stav 1 na ovoj ~len.

^len 76

So pari~na kazna od deset do 20 prose~ni plati isplateni vo Republikata vo posledniot mesec za prekr{ok }e se kazni organizatorot na izbornata kampawa, dokolku vo izbornata kampawa potro{i pove}e finansiski sredstva otkolku {to e utvrdeno vo ~len 37 na ovoj zakon.

HII. PREODNI I ZAVR[NI ODREDBI

^len 77

Organot nadle`en za vodewe na edinstveniot izbira~ki spisok vo rok od osum dena od denot na raspi{uvaweto na izborite vr{i proverka na edinstveniot izbira~ki spisok so pribavuvawe na podatoci od nadle`nite organi na dr`avnata yprava, od sudovite ili na drug na~in i po slu`bena dol`nost vr{i ispravka na edinstveniot izbira~ki spisok.

Po izvr{enata ispravka od stav 1 na ovoj ~len organot nadle`en za vodewe na edinstveniot izbira~ki spisok dol`en e edinstveniot izbira~ki spisok da go stavi na javen yvid za {to preku javnite glasila gi izvestuva gra|anite, a istovremeno gi izvestuva i za mestoto na koe e staven edinstveniot izbira~ki spisok na javen yvid, za vremetraeweto na javniot yvid i im prepora~uva na gra|anite da izvr{at yvid i da baraat zapi{uvawe, dopolnuvawe ili ispravka na edinstveniot izbira~ki spisok.

Jasniot uvid trae 30 dena.

^len 78

Sekoj gra|anin ima pravo da podnese pismeno ili ysno barawe, dokolku e pismeno da prilo`i potrebni dokazi, za zapi{uvawe, dopolnuvawe ili ispravka na edinstveniot izbira~ki spisok. Za usnoto barawe organot }e napravi slu`bena bele{ka.

Organot nadle`en za vodewe na edinstveniot izbira~ki spisok e dol`en da go razgleda baraweto vo rok od dva dena od priemot na baraweto i ako utvrdi deka istoto e osnovano }e izvr{i zapi{uvawe, dopolnuvawe ili ispravka na edinstveniot izbira~ki spisok, vo sprotivno }e go odbie pismenoto barawe so re{enie koe go dostavuva do podnositelot na baraweto.

Podnositelot na baraweto protiv re{enieto od stav 2 na ovoj ~len mo`e da izjavi prigovor vo rok od 24 ~asa.

Organot nadle`en za vodewe na edinstveniot izbira~ki spisok, po stavaweto na javniot yvid i po izvr{enite eventualni zapi{uvawa, dopolnuvawa i ispravki na edinstveniot izbira~ki spisok, najdocna 20 dena pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite go zaklu~uva edinstveniot izbira~ki spisok.

^len 79

Za prvite lokalni izbori {to }e se sprovedat spored ovoj zakon nema da se glasa so izbira~ka legitimacija, tyku so li~na karta ili patna isprava.

^len 80

^lenovite na izbornite komisii i na izbira~kite odbori se od politi~kite partii koi vo prviot krug na izborite za pratenici vo Sobranieto na Republika Makedonija, odr`ani vo 1994 godina osvoile najmalku 5% glasovi od izbira~ite {to glasale.

^len 81

Ovoj zakon vleguva vo sila osmiot den od denot na objavuvaweto vo "Slu`ben vesnik na Republika Makedonija".